Category: Sin categorizar

2025eko abenduaren 2a

Iruñeko Udaleko zenbait unitatetako langileek bidezko merkataritzaren arloko prestakuntza jaso zuten Udalaren beraren Garapenaren aldeko Lankidetza Programak antolatutako saio batean.

Helburua bidezko merkataritzari buruz sentsibilizatzea zen, hura nola susta daitekeen balioesteko. Saioa SETEM Nafarroa eta Oxfam Intermón elkarteetako zenbait kidek eman zuten, joan den azaroaren 27an, Geltokin. Entitate horiek, Equi Mercado eta Alboan erakundeekin batera, Nafarroako Bidezko Merkataritzaren Partzuergoa osatzen dute. Partzuergo hori 2003tik ari da lanean Iruñean, kontsumo arduratsuaren eta bidezko merkataritzaren sustapenaren eta hedapenaren alde eginez.

Saioan honako gai hauek jorratu ziren: bidezko merkataritzaren definizioa eta haren harremana pertsonen eskubideekin eta ingurumenaren babesarekin, ziurtatzeko sistemak, produktuak eta horien merkaturatzea.

Era berean, nabarmendu zen 2030 Agendaren Garapen Jasangarriko Helburuekiko (GJH) harremana (bereziki, 12. GJHa – Ekoizpen eta kontsumo arduratsuak), eta zenbait adibide aurkeztu ziren, agintari publikoek bidezko merkataritza kontratazio publikoaren eta bestelako ekimenen bidez nola laguntzen ahal duten erakusteko.

Saioak ordubete iraun zuen, eta elkarte horiek eskainitako kafe batekin eta bidezko merkataritzako pastekin eman zitzaion amaiera.

Jardunaldiaren aurkezpenaren kartela

Iruñeko Udalak horrelako ekimenak aurreikusten ditu PE 207 Kontsumo arduratsua proiektuan, Iruña 2030 Hiri Agendaren esparruan.

2025eko azaroaren 26a

Iruñeko Udalak eta Nafarroako Unibertsitateko Arkitekturako Goi Eskolak (ESAUN) ideien laborategi bat abian jarriko dute, hiria hobetzeko proiektu urbanistikoak eta arkitektonikoak garatzeko asmoz. Horretarako, lankidetza-hitzarmen bat sinatu dute, Iruñean CTLab bat sortzeko; hau da, laborategi teknologiko eta sortzailea, ikasleen prestakuntza eta ikerketa sustatuko duena. Proiektua hiru urtez garatuko da, baina beste hiru urtez luzatzeko aukera dago.

Iruñeko Udalak konpromisoa hartzen du hiriari konponbide berritzaileak emanen dizkioten proiektu eta ideia berriak babesteko, besteak beste, honako arlo hauetan: jasangarritasuna, mugikortasuna, merkataritza, hirigintza eta digitalizazioa. Bestalde, CTLab Pamplona – Iruña laborategiak ikaskuntza-zerbitzuko proiektuak bultzatuko ditu. Horiei esker, ikasleek prestakuntza jasotzen jarraitu eta, aldi berean, egungo arazoei benetako konponbideak emanen dizkiete. Era berean, hiriari zerbitzu bat eskainiko diote. Horretarako, ESAUNek konpromisoa hartzen du konponbide horien inguruko azterlanak eta ikerketak egiteko, Udalaren interesekin bat. Era berean, une oro egiten ari diren jardueren berri emanen dio Udalari.

CTLab Pamplona – Iruña laborategiak hiru proiektu landuko ditu: Lehenbizikoan, Iruñerriko Mankomunitatearen egoitzara sartzeko eremuan zenbait proposamen efimero sortuko dira; bigarrenean, bizikletak konpontzeko lantegi bat sortuko da campusaren inguruan, inguru hori EuroVelo ibilbidearen parte baita; eta hirugarrenean, Santa María la Real auzorako hiri-berroneratzeko proposamenak eta ideiak proposatuko dira.

Udalak hedatuko ditu CTLab Iruña laborategian garatzen diren proiektuen emaitzak. Horretarako, erakustaldiak eta erakusketak antolatuko ditu.

Jarduketa honetaz gain, badira beste zenbait ekimen, hala nola Smart Iruña Lab (deialdia azaroaren 28ra arte dago zabalik), zeinetan hiria laborategi bihurtzen baita, enpresek, ekintzaileek eta unibertsitateek hobekuntza-ekintzak proposa ditzaten.  

Argibide gehiago

2025/11/19

Javier Zardoya Iruñerriko Mankomunitateko Energia Berriztagarrien eta Azpiegituren teknikariak Iruñeko Mankomunitatearen Aldaketa Klimatikorako eta Energiarako 2030 Estrategian egindako aurrerapenak aurkeztu zituen azaroaren 5ean,Life Plan4CET Europako proiektuak antolatutako jardunaldi batean; Nafarroako Gobernua da proiektuaren burua, eta Iruñeko Udalak ere egitasmoan parte hartzen du. Jardunaldia, hain zuzen ere, Mankomunitatearen egoitzan izan zen, Pinaquy aretoan zehatz-mehatz, eta bertan Plan4CET proiektuaren gainerako bazkideen ordezkariek hartu zuten parte.

Javier Zardoyak ekitaldian aurkeztu zituen estrategia horretan egindako aurrerapenak. Hain zuzen ere, estrategia horrek erantzuna ematen dio 2030ean neutraltasun klimatikoa izateko helburuari, Mankomunitatearen Plan Estrategikoan zehaztutakoari jarraikiz. Hori lortzeko, Iruñerriko Mankomunitateak kudeatutako zerbitzuen osagarritasuna baliatu nahi da, zirkulartasuna abiapuntu hartuta zerbitzuen arteko sinergiei etekina atera nahi baitie erakunde horrek. Hala, egun eraikitzen ari diren Iruñerriko Ingurumen Zentroan sortuko den biogasa erregai gisa erabiliko da Iruñerriko Hiri Garraioko autobusetan eta zerbitzuetan sortutako hondakinak biltzeko kamioietan. Mankomunitateak kudeatzen dituen azpiegituretan jartzen ari diren instalazio fotovoltaikoak ere lagungarriak izanen dira energia-autosufizientzia lortzeko, besteak beste, Uraren Ziklo Integraleko eraikin industrial nagusietan jartzen ari direnak, baita Egillor, Urtasun eta Eugi urtegietan sortzen den energia hidraulikoa ere.

Iruñerriko Mankomunitateak Iruñeko Hiri Agenda – 2030 Estrategia garatzeko Tokiko Ituna sinatu zuten erakundeetako bat da, eta Klima Aldaketarako eta Energiarako Estrategia Iruña 2030 Hiri Agendan dago jasota (PE 103 – karbono-aztarnarik gabeko Mankomunitatea); nolanahi ere, helburu anbiziotsuagoa du estrategia horrek: Iruñeak neutraltasun klimatikoa izatea 2050ean.  

Argibide gehiago

Urriaren 1ean bildu zen lehen aldiz Iruñeko Udaleko Azpiegitura Berdeen Lantaldea. Bertan, Proiektuetako eta Mugikortasuneko, Hiri Kontserbazioko (Lorategietako Zerbitzua) eta Hirigintzako (Jasangarritasuneko, Gobernu Estrategikoko eta Hirigintza Gerentzia) Alorretako ordezkariek parte hartu zuten. Lantalde honen xedea da Iruñeko Udala ezartzen ari den Azpiegitura Berde eta Urdineko eta Hiri-drainatze Jasangarriko Planaren jarraipena egitea. Plan hori joan den martxoan aurkeztu zitzaien herritarrei, hainbat hilabetez lan teknikoa egin eta herritarrei irekitako parte hartzeko prozesu baten ondoren.

Planaren bidez, hiriko azpiegitura berdeak eta urdinak bateratu eta sustatu nahi dira, ibaiak ardatz hartuta. Helburu nagusia sare koherente eta jasangarri bat sortzea da, eta hari esker, ibai-inguruneak hiri-bilbearekin konektatu eta biodibertsitatea eta klima-aldaketari aurre egiteko erresilientzia hobetuko dira. Planak Azpiegitura Berdeen (AB) udal-sistema baten parte izaten ahal diren elementuak jasotzen ditu. Elementu horiek lurraldean berezko nortasun berezia duten tokiak dira, arrazoi fisiolografikoak direla eta (ibaiak, errekak, hezeguneak, akuiferoak, etab.), araubidea dutelako (naturguneak, ibilbide ekologikoak, etab.), edo gizarte- eta kultura-arlokoak direlako (bide berdeak, bide historikoak, monumentuak, etab.). Era askotakoak dira, baina Azpiegitura Berdeetako elementuek balio dute ekosistemen zerbitzuak era sistematikoan eta ordenatuan ematen dituzten lurraldeko gune natural edo erdinaturalak identifikatzeko.

Planak jasangarritasun-irizpideak, klima-aldaketara egokitzeko irizpideak eta naturan oinarritutako irtenbideak eransten ditu hiri plangintzan. Azpiegitura berde eta urdineko eredu bat sortzen da, klimaren agertoki berrien aurrean hiriaren erresilientzia hobetzen duena; hiri-drainatzearen estrategia jasangarri bat definitzen da, lurraren iragazkortasuna handitzeko; udal-ordenantzen eredu bat proposatzen da, eta ibai-gunearen trataera berezia ematea planteatzen da, biodibertsitatea babestea eta erabilera publikoa uztartzen dituena. Planak 25 memoria ditu, herritarrek eta udal-teknikariek parte hartzeko prozesuetan landutako proiektuak etorkizunean garatzeko balioetsiak. Proposamen horiek zerikusia dute berdegune eta lorategi berriak sortu, guneak birnaturalizatu eta ibilbide jasangarriak sortzearekin.

Azpiegitura Berde eta Urdineko Plana eta Hiri Drainatze Jasangarriko Estrategia RUNA 2025 proiektuaren A1 eta A2 ekintzen barruan daude. RUNA 2025 proiektuak 2,7 milioi euro lortu ditu Trantsizio Ekologikorako eta Erronka Demografikorako Ministerioaren (MITECO) Biodibertsitate Fundazioaren laguntzen deialdian, Europar Batasunak eta Next Generation EU funtsek finantzatutako Suspertze, Eraldaketa eta Erresilientzia Planaren esparruan.

Plan hau Iruñeko Udalaren, Energia Trantsiziorako eta Klima Aldaketarako 2030 Estrategiaren barruan dago, klima-aldaketaren kontrako neurriak hartzea eta hura arintzea lantzen duena, gizarte-osagaia kontuan duela.

Hiri Agenda Nire Auzoan erakusketa Buztintxurin izango da gaur eta bihar, Erraldoien plazan. Ostiralean Arrotxapean (Anelier pasealekua) ikusi ahal izango da eta asteburuan Ermitagañan (Yamaguchi plaza). Hiri Agenda Iruña 2030  ezagutu ahal izango duzu, eta zure galderei erantzungo dieten tokiko eta udaleko eragileekin harreman zuzena izan.

Eta bisita gidatuek aurrera jarraitzen dute:

-10ean, ibilaldi atsegina egingo dugu oinez Runa parketik Aranzadi parkeraino, ibai-korridorearen proiektua azaltzeko.

-11n, hiri-hondakinak biltzeko lurpeko galerietara jaitsiko gara, eta, ondoren, Gongorako Hiri Hondakinak Tratatzeko Zentrora joango gara, hondakinak kudeatzeko proiektua azaltzeko.

-Azaroaren 12an, Felisa Munarriz Arrosadiako plazan geratu gara, Trantsizio Energetikoaren eta Klima Aldaketaren proiektua azaltzeko. Karbono-aztarna neurtzeko kabinak nola funtzionatzen duen jakingo dugu, eta, ondoren, karbonoa xurgatzeko hustubide gisa jarduten duen baso batera joango gara.